PPWR uitgelegd, zonder juridisch jargon

De Packaging and Packaging Waste Regulation (EU 2025/40) is op 11 februari 2025 in werking getreden en wordt vanaf 12 augustus 2026 van toepassing. Het zwaartepunt ligt in 2030. Maar wie dan pas begint, is te laat. Hieronder de kern: wat verandert er echt, voor wie, en waarom het uiteindelijk een dataprobleem is.

Wat is de PPWR?

De PPWR vervangt de oude verpakkingsrichtlijn (94/62/EG) en is een verordening, dus direct geldend in alle EU-lidstaten (geen omzetting per land). Waar de oude richtlijn vooral doelen stelde aan lidstaten, stelt de PPWR eisen aan verpakkingen zelf, en dus aan iedereen die ze op de markt brengt.

Wat verandert er echt?

Recyclebaarheid wordt verplicht, in klassen. Vanaf 2030 moet elke verpakking recyclebaar zijn en wordt hij ingedeeld in klasse A (≥95% recyclebaar), B (≥80%) of C (≥70%). Verpakkingen onder klasse C mogen dan niet meer op de markt. De criteria worden rond 2028 in uitvoeringsregels vastgelegd.

Je tarief gaat meebewegen met die klasse. De producentenbijdragen (EPR-tarieven, in Nederland via Verpact) worden gemoduleerd op recyclebaarheid. Wie beter verpakt, betaalt minder. Maar alleen als je het per verpakking kunt aantonen. De tariefdifferentiatie op plastics die Nederland al kent, is een voorproefje van dit principe.

Verplicht recyclaat in plastic. Vanaf 2030 gelden minimumpercentages gerecycled materiaal in kunststofverpakkingen, afhankelijk van het type en de toepassing. Ook dat moet je per verpakking kunnen onderbouwen.

Minder verpakking. Verpakkingen moeten geminimaliseerd worden in gewicht en volume, en de lege ruimte in verzamel- en verzendverpakkingen mag maximaal 50% zijn. Op EU-niveau moet het verpakkingsafval per inwoner dalen: −5% in 2030, −10% in 2035, −15% in 2040.

Hergebruik en verboden vormen. Vanaf 2030 gelden hergebruikdoelen (onder meer voor transportverpakkingen) en verdwijnen bepaalde wegwerpverpakkingen, zoals plastic rond groente en fruit onder de 1,5 kilo en mini-toiletartikelen in hotels.

Geharmoniseerde etikettering. Rond 2028 komt er één EU-labelsysteem voor materiaalsamenstelling en sorteerinstructie.

De terminologie

De PPWR laat de oude indeling primair/secundair/tertiair los en spreekt van verkoopverpakking (product plus verpakking als verkoopeenheid), verzamelverpakking (bundelt verkoopverpakkingen) en verzendverpakking (voor transport).

Los daarvan bestaat elke verpakking uit componenten: het corpus, de sluiting, het etiket. In de Nederlandse aangiftepraktijk rapporteer je op dat componentniveau: materiaaltype en gewicht per component. Twee verschillende assen, die in de praktijk vaak door elkaar lopen. Wie zijn data organiseert, heeft ze allebei nodig.

Voor wie geldt het?

Iedereen die verpakte producten in de EU op de markt brengt. In Nederland loopt de producentenverantwoordelijkheid via Verpact, met een aangifteplicht vanaf 50.000 kg verpakkingen per jaar.

Voor retailers met huismerk geldt: voor alle eigen-merkproducten ben je zelf rapportageplichtig. Voor A-merken ligt die plicht bij de leverancier. Maar als die niet levert, sta jij in de keten.

Waarom dit een dataprobleem is

Elke eis hierboven komt op hetzelfde neer: kun je per verpakking aantonen wat erin zit? De recyclebaarheidsklasse, het recyclaataandeel, het gewicht per component: het bestaat pas als het in je data staat, compleet en onderbouwd. Productdatabases zijn daar zelden op ingericht: ze zijn gebouwd voor logistiek en marketing, niet voor verpakkingsverantwoording.

De ABB-aangifte bij Verpact is vandaag al waar die data-druk samenkomt. De tariefdifferentiatie op plastics laat zien hoe dat uitpakt: wie compleet én specifiek is, claimt korting; wie dat niet is, betaalt het volle tarief. De PPWR trekt dat principe de komende jaren breed.

Hoe wij hierin staan

Compliance is een handtekening van jou, niet van ons. Wat wij leveren is een dataset waarop die handtekening verantwoord gezet kan worden, met traceerbaarheid per veld: een toezichthouder of accountant kan achteraf reproduceren waar elke waarde vandaan komt. Lees meer over hoe wij werken.